Sinds de publicatie van het succesvolle boek ‘Africhten tot Verdedigingshond’ zijn de methoden voor de opleiding van honden enorm veranderd. Ook in de trainingen voor IPO (Internationale Prüfungs Ordnung), het vroegere Verdedigingshond (VH), worden de moderne leermethoden voor honden door middel van positieve versterking tegenwoordig meer en meer geaccepteerd.

De training van honden in de IPO afdeling C, het pakwerk, kan door het toepassen van die moderne leermethoden sterk worden verbeterd. Was in vroegere trainingen van pakwerk het provoceren van de hond tot bijten het belangrijkst, de moderne manier van opleiding in pakwerk richt zich nu allereerst op training van de zelfbeheersing van de hond door middel van positieve versterking.

GEHOORZAAMHEID
We willen nu een uitmuntende gehoorzaamheid tijdens de afdeling C en werken daarom in de eerste plaats aan de zeer belangrijke verhouding tussen de geleider en zijn hond. Dit alles om de hond in elk onderdeel van de opleiding goed in de hand te houden, en met name tijdens het bijtwerk beheerst te laten werken. Veel oefeningen die belangrijk zijn in de afdeling C kunnen tegenwoordig door de geleider worden getraind zonder de hulp van een pakwerker. Dit betekent dat de geleider eerst met zijn hond werkt aan alle noodzakelijke gehoorzaamheidsoefeningen van het pakwerk, zoals het ‘revieren’, ‘aanblaffen en bewaken’, ‘het brengen van de hond naar de plaats voor de vluchtverhindering’ en ‘transport’.

REVIEREN
Wat er wordt verwacht in de uitvoering van de oefening ‘revieren’ is een snel werkende en actieve hond die op commando en aanwijzing van zijn geleider van het midden van het veld naar een aangewezen verstek rent, daar hoog naar binnen kijkt, het verstek kort omrond en terug naar zijn geleider gaat, die zijn hond dan naar het volgende verstek stuurt. Natuurlijk weet de hond al door de trainingen dat de helper in het zesde verstek staat en dus moet hij zo nu en dan ook onverwachte beloningen krijgen in de andere verstekken om hem alert te houden. Het trainen van deze oefening kan al worden gedaan door de geleider zelf door middel van een voedsel beloning of een beloning met een bal in een verstek. Een van de beste dingen is het gebruik van een laag verstek, zodat u gemakkelijk kunt zien wat de hond doet in en rond het verstek. Als uw hond houdt van hondenkoekjes of ander voedsel kunt u kiezen voor voer beloningen. Als uw hond echt gek is op het spelen met een bal kunt u beslissen om de beloning met een bal te gebruiken. Het hangt dus van het gedrag en de voorkeur van uw hond af welke vorm van beloning u kiest.

REVIEREN MET VOER
Voor de voer beloning beginnen we met een laag verstek en met wat kaas of worst als beloning. De geleider staat aan de gesloten buitenkant van het lage verstek en leidt zijn hond met de kaas of worst rond dit verstek. De hond mag tijdens deze omronding al wat van de beloning eten. Nadat de hond rond het verstek is gelopen stapt de geleider wat verder weg van het verstek en beloont zijn hond daar intensief. Deze oefening kan meerdere malen worden herhaald, waarbij tijdens het omronden dit eten van de beloning wordt verminderd, maar op het einde is er altijd de ‘jackpot’ beloning als de geleider wat verder is weggestapt en zijn hond snel bij hem komt. Op een bepaald moment zal de hond door onze beweging met de uitgestrekte arm al vanzelf rond het verstek lopen en vanaf dat moment kunnen we beginnen het commando in de oefening te gebruiken.

REVIEREN MET VOER

De hond wordt door de geleidster naar het lage verstek gestuurd. Aanvankelijk heeft zij in de rechterhand wat kaas of worst
om de hond rond het verstek te leiden.

GOED OMRONDEN
Het is verstandig om vanaf het begin de hond op de juiste manier rond het verstek te leren lopen. Hoewel het IPO-reglement niet aangeeft in welke richting de hond om het verstek moet lopen, is de beste manier uw hond vanaf het begin te leren rond te gaan vanaf de voorkant van het verstek naar achteren, om zo weer naar u terug te lopen. Op deze manier leert u de hond kort en vlot om het verstek te lopen, en goed onder uw controle te blijven. Zo wordt ook vermeden dat uw hond later wordt verleid om vanaf het vierde verstek direct naar het zesde verstek te lopen. Want als u uw hond leert om het verstek andersom te omronden krijgt hij bij het verlaten van het vierde verstek het zesde verstek met daarin de pakwerker al in zicht.

GOED OMRONDEN

Zodra de hond rond het verstek is komt hij naar de geleider voor de ‘jackpot’ beloning.

MEER VERSTEKKEN
Zodra deze oefening kan worden uitgevoerd met één laag verstek, gebruiken we twee van deze lage verstekken en plaatsen die niet al te ver van elkaar. De geleider blijft nu in het midden tussen beide verstekken staan en stuurt zijn hond met zijn armbeweging en commando om het eerste verstek. Terug bij zijn geleider in het midden krijgt de hond weer zijn beloning, waarna de geleider hem rond het tweede lage verstek stuurt en beloont als hij weer bij hem terug is. Als alles goed gaat kunnen we werken met vier of vijf De volgende stap in de training is in het verstek een standaard voor een beloning plaatsen, zoals hier een bakje op een pin. lage verstekken om de hond omheen te sturen. Eerst belonen we de hond na elke omronding later pas na twee omrondingen.

VOER IN VERSTEK
De volgende stap in de opleiding is het plaatsen van een standaard met daarop de voerbeloning in elk verstek, zoals een bakje op een pin in de grond. Leg nooit de voerbeloning op de grond, omdat in dat geval de hond wordt verleid om op de grond in het verstek, en misschien zelfs daarbuiten, te gaan zoeken. De hond moet zijn beloning gemakkelijk bovenop de standaard, ongeveer 30 tot 40 cm boven de grond kunnen vinden. Nadeel van deze beloning op een standaard is dat je iemand nodig hebt om het voer op het bakje van de pin te leggen, en ook dat de hond wordt beloond in het geval hij vóór het commando al naar het verstek loopt. Daarom is een op afstand bedienbaar beloningssysteem, zoals de ‘Treat & Train’ of de ‘Train ‘n Praise Treat Dispenser’ van PetSafe, een veel betere oplossing, omdat het u in staat stelt om het juiste gedrag van de hond efficiënt te belonen. Hierdoor kunt u de snelheid, nauwkeurigheid en effectiviteit van uw positieve versterking training drastisch verhogen. Plaats de beloningsautomaat in het verstek op een tafeltje van ongeveer 30 tot 40 cm hoog. Natuurlijk moet u eerst uw hond leren dat hij in het lage verstek een beloning kan verwachten op de pin of van de beloning dispenser. Breng uw hond naar het verstek en laat hem de beloning in het bakje op de pin of in de kom van de beloningsautomaat zien en opeten. Ga dan met de hond op een afstandje staan en stuur hem van die plek naar het verstek om de beloning te pakken. Herhaal dit een aantal malen tot de hond weet waar hij de beloning kan vinden.

MET EEN NORMAAL VERSTEK
U kunt uw hond ook trainen om een normaal, dus hoog verstek, op de juiste manier te omronden. Ga daartoe aan de gesloten buitenkant van het verstek staan met uw hond. Toon uw hond vervolgens de voer beloning aan de open binnenkant van het verstek, laat hem de worst of kaas beloning direct opeten, en ga onmiddellijk zelf naar de andere gesloten buitenkant van het verstek. Roep uw hond naar u toe en ga direct meerdere stappen achteruit en geef hem een stukje kaas of worst als beloning. Maak geleidelijk de afstand tot het verstek groter.

BAL BELONING
Voor de beloning met een bal in het verstek is het, net als bij het voer, belangrijk dat de bal niet op de grond in het verstek ligt, maar van boven komt om te vermijden dat de hond op de grond gaat snuffelen. De beste manier is een op afstand bedienbare balmachine, zoals de ‘d-balls – electronic ball machine’ van Dog Trace, die boven in een verstek kan worden gehangen. Ook hier dient de hond eerst kennis te maken met de balmachine. Daarvoor laten we de hond zien hoe we een tennisbal in het apparaat stoppen en eruit laten vallen, zodat de hond de bal kan vangen of oppakken en er mee spelen. Natuurlijk moet we dit een aantal keren herhalen, totdat de hond begrijpt dat er uit de balmachine in het verstek een bal kan vallen. Ga dan op afstand staan en stuur uw hond daarvandaan naar het verstek om de bal te vangen zodra hij in het verstek komt. Als de hond in het verstek de bal heeft roept u hem met ‘hier’ naar u toe en laat u hem een andere, liefst zijn lievelingsbal zien, die hij mag pakken na het loslaten van de tennisbal. Probeer trouwens uw hond direct te leren het verstek op de juiste manier te omronden door hem vanuit een positie aan de voorkant van het verstek te sturen. Zodra de hond naar het verstek rent stapt u achteruit om uw hond vanaf de onderzijde van het verstek naar u toe te roepen. Ook hier vergroten we langzamerhand de afstand tot het verstek.

AL MET JONGE HONDEN
Door het op deze manier, dus zonder gebruik van een pakwerker, trainen van de oefening ‘revieren’, wordt voor de hond alle stress van het bijtwerk tijdens het leren van het revieren vermeden. Het als een gehoorzaamheidsoefening trainen geeft de hond een Zodra de hond rond het verstek is komt hij naar de geleider voor de ‘jackpot’ beloning. hoop plezier, maar zorgt er ook voor dat de hond de oefening snel en nauwkeurig uitvoert door het versterken van het gedrag dat we willen: kijken in het verstek, het krijgen van de beloning, en strak om het verstek draaien om terug te gaan naar de geleider voor de ‘jackpot’ beloning. Ook zeer jonge honden kunnen op deze manier al worden getraind in deze oefening!

VAN KLEIN NAAR GROOT
Als de hond snel naar de kleine verstekken gaat om zijn beloning te krijgen, kunnen we ook gebruik maken van normale verstekken. Zodra de hond de voerbeloning in het eerste verstek heeft genomen, roept u hem bij u en stuurt hem door naar het volgende verstek, waar hij weer een voerbeloning vindt. In het geval van een beloning met de balmachine roept u de hond met ‘hier’ naar u toe, geeft hem het commando ‘los’, en stuurt hem na het loslaten direct naar het tweede verstek om er een andere bal uit een tweede op afstand bestuurbare balmachine als beloning te krijgen.

ZONDER BELONING
Als de hond gewend is om te werken met twee normale verstekken en in elk een beloning te vinden kunnen we beginnen met het trainen van de hond om in het eerste verstek geen beloning te krijgen. Om frustratie bij de hond te voorkomen werkt u op korte afstand van het verstek en roept u hem, zodra hij bij de opening van het eerste verstek komt, bij u door hem de beloning in uw hand te laten zien. Geef hem direct de beloning uit uw hand, en in het geval van een bal laat u hem er kort even mee spelen, en dan met ‘los’ aan u te geven. Daarna stuurt u de hond onmiddellijk naar het tweede verstek en zorgt u dat hij daar als gebruikelijk zijn beloning krijgt.

Tekst: Resi Gerritsen en Ruud Haak
Foto’s: Markus Mohr